تقدیم به بدبخت ترین و نمک نشناس ترین آدم روی کره زمین.
احساس مرد بودن مي کنم!
سيگار کشيدن در ميان نوجوانان و جوانان ازجمله مشکلات بهداشتي بسيار مهم
در اکثر کشورها است و اين پديده در کشورهاي در حال توسعه بخصوص ايران رو به
افزايش است.
لزومي به معرفي سيگار نيست ، اگر قرار باشد درباره بيماري هايي که به وسيله
سيگار به وجود مي آيند يا سيگار در وخامت آن نقش دارد بنويسيم شايد کل
بيماري هايي که در پزشکي شناخته شده اند را بايد معرفي کرد و هر روز هم نقش
آن در بيماري جديدي آشکار مي شود. اين که باوجود شناخت آن به عنوان يکي از
دلايل اصلي مرگ و مير در جهان چرا توليد آن متوقف نمي شود، بيشتر يک بحث
اقتصادي يا سياسي است و مربوط به بحث پزشکي ما نمي شود ، اما با اين پديده
شوم چه بايد کرد؟
در هر 5 ثانيه يک نفر بر اثر استعمال دخانيات در جهان جان خود را از دست مي
دهد که در طول سال به 5ميليون نفر مي رسد و احتمالا در طول 15 سال آينده
به حدود 10 ميليون مرگ و مير در سال افزايش پيدا مي کند.
در مورد اطلاع عمومي نمي توان اصلا اظهارنظر کرد، چون به طور مثال در کشور
خودمان حدود 23 درصد جامعه پزشکي روزانه حدود 16 نخ سيگار مي کشند که صد در
صد اين افراد به خاطر تخصصي که دارند معتقدند سيگار براي بدن مضر است ، پس
سيگار کشيدن ارتباطي به شناخت آن ندارد و کسي نمي تواند اظهار کند از
مضرات آن خبر نداشتم ، اما نکته بسيار مهم شيوع روزافزون مصرف سيگار در
ميان جوانان است. به اين جمله دقت کنيد «با سيگار کشيدن احساس مرد بودن مي
کنم».
متاسفانه اين يک معضل فرهنگي بسيار بزرگ است که افراد براي پر کردن خلائ
شخصيتي خود و فرار از مشکلات و ناکامي ها به سيگار کشيدن روي مي آورند، بين
سالهاي 1991 تا سال 1997 مصرف سيگار در ميان دانش آموزان دبيرستاني در
امريکا 30درصد افزايش يافته بود، حال به کشور خودمان نگاه کنيم در تحقيقي
که در حدود سال 80 در ايران انجام گرفت از 976 جوان در هنگام ورود به خدمت
سربازي درباره مصرف دخانيات سوال شد.
آمارها بسيار قابل توجه هستند حدود 73درصد اين افراد حداقل يک بار سيگار کشيده اند و حدود 20درصد آنها سيگاري بوده اند.
سن شروع خدمت سربازي هم حدود 19 سال است يعني حدود 70 درصد افراد جوان قبل
از 19 سالگي با سيگار آشنا شده اند و يک بار سابقه استعمال آن را داشته اند
که از ميان آنها 20 درصد سيگاري فعال بوده اند.
تحقيق ديگر در مورد دانش آموزان است که جديدا انجام شده است و نشان داد که
حدود 3درصد نوجوانان 13 تا 15 ساله کشور سيگاري هستند يعني در روز حداقل يک
نخ سيگار مي کشند.
در اين ميان صد در صد دختران نوجوان سيگاري اظهار مي کردند هنگام خريد
سيگار کسي از آنها نپرسيده است که سيگار را براي چه کسي مي خرند همچنين
اغلب آنها سيگار را در منزل مصرف مي کنند. خب شايد علت تجمع جوانان در کنار
دکه هاي مطبوعاتي بي دليل نباشد.
همه آنها که به عناوين روزنامه هاي ورزشي يا خبري علاقه ندارند بيشتر آنها
بعد از اين که مطمئن شدند آشنايي در آن اطراف نيست اقدام به خريد چند نخ
سيگار مي کنند. خب پس در درجه اول در خانواده ها مساله پيشگيري مهم است ،
طبق اين آمارها در کشور ما افراد در سن نوجواني با سيگار و دوستان سيگاري
آشنا مي شوند.
اين آشنا شدن در مدرسه و محل زندگي اتفاق مي افتد و در ادامه در صورت اهميت
ندادن خانواده احتمالا تا قبل از 19 سالگي با توجه به آمار 70 درصدي يا
تجربه مي کنند يا سيگاري مي شوند. مسائلي که در مورد سيگاري شدن جوانان
وجود دارد بسيار پيچيده تر است. اين افراد دچار بيماري هاي بسيار شديدتري
از بزرگسالان مي شوند.
نکته مهم اين که عادت سيگار کشيدن اين گروه سني از نظم خاصي برخوردار است
به طور مثال افراد بزرگسال اظهار مي کنند که مثلا ممکن است يک روز سيگار
نکشند و روز ديگر مصرف کنند ولي اين گروه سني طبق نظم خاص سيگار مصرف مي
کنند عموما اين نظم در ميان دوستان رعايت مي شود مثلا ساعت خاصي با هم قرار
مي گذارند پارک يا بيرون براي گردش مي روند و سيگار مصرف مي کنند. اين
افراد مشکل بسيار زيادي براي ترک سيگار هم دارند. اما مهمترين عامل گرايش
جوانان به سيگار چيست. نتايج تحقيقات در امريکا ، چين و کشور خودمان در
شيراز نشان داد دوست صميمي سيگاري مهم ترين عامل در استعمال دخانيات در
افراد جوان است.
حدود 15 تا 40 درصد درآمد خانواده هاي سيگاري صرف هزينه هاي سيگار مي شود
که با اين رقم مي توان به راحتي مشکلات زيادي را در محيط خانواده حل کرد
اما عادت کردن جوانان به مصرف سيگار سبب مي شود در آينده به راحتي قسمت
مهمي از درآمدهاي زندگي آنان صرف خريد سيگار شود
اکثر دانش آموزاني که دوست سيگاري ندارند نگرش مثبت به مضرات سيگار دارند
ولي تحقيقاتي که در شيراز، يزد و ايلام انجام شد نشان داد 30 درصد افراد
سيگاري به خاطر رابطه با دوست صميمي سيگاري خود اهميتي به مضرات سيگار نمي
دهند. از نظر روان شناسي هم سن نوجواني و جواني زمان استقلال يافتن افراد
است و فرد سعي مي کند از محيط خانواده جدا شود و اين باعث نزديک شدن به
دوستان مي شود. پس خانواده ها در درجه اول بايد مانع از جدا شدن فرزندان از
کانون گرم خانواده شوند و تا حدي با ناسازگاري هاي اين دوران کنار بيايند و
بعد اين که بشدت دوستان صميمي فرزند خود را تحت کنترل داشته باشند دقت
کنيد. دوست صميمي سيگاري خيلي بيشتر از مثلا پدر سيگاري در استعمال دخانيات
در فرزندان نقش دارد.
حال به محيط خانواده برمي گرديم ، در حال حاضر حدود 500 ميليون کودک در
کشور در معرض دود سيگار تحميلي قرار دارند و حدود 50درصد دانش آموزان 13 تا
15 ساله اعلام کردند که يک نفر در منزلشان سيگار مي کشد. اين آمار متعلق
به زمان حال است اما تصور کنيد اين جامعه جوان که مصرف سيگار در آنها روزبه
روز در حال افزايش است قرار است در آينده در يک محيط خانوادگي زندگي کنند و
فرزندان آنها در معرض دود سيگار والدين باشند، با اين وجود احتمال شيوع
بيماري هاي تنفسي و ساير بيماري هاي مرتبط با سيگار در آينده به شدت کشور
ما را تهديد مي کند. نکته ديگر عادت به خريد سيگار است.
حدود 15 تا 40 درصد درآمد خانواده هاي سيگاري صرف هزينه هاي سيگار مي شود
که با اين رقم مي توان به راحتي مشکلات زيادي را در محيط خانواده حل کرد
اما عادت کردن جوانان به مصرف سيگار سبب مي شود در آينده به راحتي قسمت
مهمي از درآمدهاي زندگي آنان صرف خريد سيگار شود و بخصوص که اين افراد
ترجيح مي دهند همسر سيگاري داشته باشند تا مصرف سيگار در محيط زندگي راحت
تر انجام شود.
پس بايد از همين الان به فکر فرزندانمان باشيم. در دوران کودکي آنها را با
مضرات سيگار آشنا کنيم و يک تصور زشت از مصرف سيگار در آنها ايجاد کنيم.
اگر والدين سيگاري هستند از انجام اين کار در جلوي فرزندان خود اظهار
پشيماني کنند و در سنين نوجواني کنترل روي فرزندان بايد بسيار دقيق تر
باشد. دقت کنيد برخورد شديد با فرزند سيگاري در اين سن سبب فرار کودک از
محيط خانواده و پناه بردن به جمع سيگاري دوستان مي شود و همه افراد معتاد
اظهار مي کنند سيگار دروازه ورود به اعتياد است ، پس دقت کنيد و روابط
فرزندانتان را کنترل کنيد و سعي کنيد جايگزيني براي دوستان سيگاري او پيدا
کنيد.
متاسفانه ما انسانها ارزش سلامتي را وقتي که از دست مي دهيم ، مي شناسيم.
پس سعي کنيم از همين الان به فکر آن باشيم.به اميد جامعه اي بدون دود
سيگار.
